Құрылтай – өңірлер мен орталықты жақындастыратын жүйе

Мемлекеттің даму бағытын айқындайтын маңызды шешімдердің өміршеңдігі олардың елдің барлық өңіріне бірдей әсер ете алуымен өлшенеді. Егер орталықта қабылданған бастамалар жергілікті жердің нақты сұранысымен ұштаспаса, кез келген реформа өзінің толық нәтижесін бере алмайды. Сондықтан қазіргі мемлекеттік басқаруда басты міндеттердің бірі – өңірлік тәжірибе мен орталық деңгейдегі саясаттың арасын жақындататын тиімді тетік қалыптастыру.

Осы тұрғыдан алғанда, Құрылтайдың маңызы оның жаңа саяси институт ретінде қалыптасуында ғана емес, елдің әр өңірінен көтерілген мәселелерді ортақ мемлекеттік күн тәртібіне шығара алуында жатыр. Бұл жүйе өңірлердің ерекшеліктерін ескеріп қана қоймай, олардың ұсыныстары мен бастамаларының жалпыұлттық деңгейде талқылануына мүмкіндік береді. Нәтижесінде мемлекеттік саясат нақты өмірлік қажеттіліктерге жақындай түседі.

Қазақстан – табиғаты, экономикасы және әлеуметтік жағдайы әртүрлі аймақтардан тұратын мемлекет. Бір өңір үшін маңызды мәселе екінші өңір үшін өзекті болмауы мүмкін. Сондықтан елдің тұрақты дамуы барлық өңірдің ерекшелігін ескеретін теңгерімді саясатқа байланысты. Құрылтай осы тепе-теңдікті қамтамасыз ететін қоғамдық-саяси механизм ретінде өзінің тиімділігін көрсетіп келеді.

Бұл институттың ерекшелігі – өңірлерді орталықтың шешімін орындаушы ғана емес, мемлекеттік саясатты қалыптастыруға қатысушы тарап ретінде қарастыруында. Мұндай ұстаным жергілікті бастамалардың маңызын арттырып, азаматтардың мемлекеттік басқару үдерісіне деген сенімін күшейтеді. Өйткені халық үшін ең маңыздысы – көтерілген мәселенің естілуі ғана емес, оның шешім қабылдау деңгейіне жетуі.

Құрылтай арқылы қалыптасқан жаңа байланыс моделі өңірлер арасындағы тәжірибе алмасуға да жол ашып отыр. Әр аймақта тиімді жүзеге асқан жобалар мен бастамалардың кеңінен талқылануы үздік тәжірибелердің республика көлемінде таралуына мүмкіндік береді. Бұл өңірлердің бір-бірінен үйренуіне жағдай жасап, елдің тұтас даму қарқынын арттырады.

Сонымен қатар, мұндай жүйе мемлекеттік басқарудың сапасына да оң ықпал етеді. Себебі шешімдер кабинетте ғана емес, нақты өмірдегі мәселелерді ескере отырып қабылданады. Бұл басқару тиімділігін күшейтіп, мемлекеттік бағдарламалардың нәтижелілігін арттырады. Қоғамдық сұраныс пен мемлекеттік саясаттың өзара үйлесуі – орнықты дамудың басты алғышарттарының бірі.

Құрылтайдың тағы бір маңызды қыры – ол өңірлік мүдде мен ұлттық мүддені қарама-қарсы қоймай, оларды бір мақсатқа тоғыстырады. Әр аймақтың мәселесі жеке өңірдің ғана емес, тұтас елдің дамуына ықпал ететін фактор ретінде қарастырылады. Мұндай көзқарас ұлттық тұтастықты нығайтып, ел ішіндегі өзара жауапкершілік мәдениетін қалыптастырады.

Құрылтай – орталық пен өңір арасындағы байланысты күшейткен жаңа саяси жүйе. Оның басты құндылығы – мемлекеттік шешімдерді халыққа жақындатуында, өңірлердің әлеуетін елдік деңгейдегі саясатпен ұштастыруында және азаматтардың дауысын ұлттық дамудың маңызды бөлігіне айналдыруында. Осындай ұстаным ғана елдің барлық аймағының мүмкіндігін біріктіріп, Қазақстанның теңгерімді әрі тұрақты дамуына берік негіз қалайды.